Miasto Słowa 2026. Gdynia na pięć dni zamieni się w literackie centrum

Pod koniec sierpnia Gdynia ponownie stanie się ważnym punktem na literackiej mapie Polski. Od 26 do 30 sierpnia 2026 roku odbędzie się Festiwal Miasto Słowa, który towarzyszy 21. edycji Nagrody Literackiej GDYNIA. W programie znalazły się spotkania z nominowanymi autorami, rozmowy o współczesnej literaturze, poezji i przekładzie, wydarzenia performatywne, slam poetycki, a także spotkania dotyczące książek i najważniejszych tematów społecznych.

Festiwal zakończy gala, podczas której poznamy laureatów tegorocznej Nagrody Literackiej GDYNIA. Wydarzenie będzie więc okazją nie tylko do spotkania z autorami nominowanych książek, ale również do przyjrzenia się najciekawszym zjawiskom we współczesnej polskiej literaturze.

Co wydarzy się podczas Festiwalu Miasto Słowa 2026?

Festiwal rozpocznie się 26 sierpnia w Muzeum Miasta Gdyni. Pierwszego dnia zaplanowano m.in. spotkanie wokół książki „Kasperl i Margit”, rozmowę poświęconą antologii „Jestem tu jedna, jedyna” oraz wydarzenie z cyklu „Patrząc na Południe”. Jednym z tematów będzie książka Roba Nixona „Powolna przemoc i ekologia ubogich”.

Kolejny dzień, 27 sierpnia, będzie mocno związany z książkami nominowanymi do Nagrody Literackiej GDYNIA. Publiczność będzie mogła spotkać się z autorami nominowanymi w kategorii esej oraz proza. Wśród uczestników znajdą się m.in. Szymon Drobniak, Michał Herer, Maja Mozga-Górecka, Piotr Paziński i Kamil Piwowarski, a także Mateusz Górniak, Emilia Konwerska, Weronika Murek, Aleksandra Paduch i Maciej Sieńczyk.

28 sierpnia program przeniesie uwagę na poezję i przekład. Odbędą się spotkania z nominowanymi w obu tych kategoriach. Zaplanowano także rozmowę „Pisanie żałoby” z Agnieszką Taborską i Ingą Iwasiów, czytanie performatywne „Brudny wiersz” Ferreiry Gullara oraz slam poetycki w Konsulacie Kultury.

Sobotni program, 29 sierpnia, rozpocznie się już przed południem. Wśród wydarzeń znajdzie się m.in. „Trójmiejski poranek”, rozmowa o książce „Gdynia Nieprzewodnik” oraz spotkanie poświęcone obecności współczesnej polskiej poezji na świecie. W dalszej części dnia uczestnicy będą mogli posłuchać rozmów dotyczących literatury, historii i reportażu.

Gala Nagrody Literackiej GDYNIA. Znamy już wszystkich nominowanych

Najważniejszym punktem festiwalu będzie gala 21. Nagrody Literackiej GDYNIA, zaplanowana na 29 sierpnia o godz. 18.00 na Nowej Scenie Teatru Muzycznego im. Danuty Baduszkowej. To właśnie wtedy poznamy tegorocznych laureatów czterech kategorii.

Do Nagrody Literackiej GDYNIA nominowano łącznie 20 książek – po pięć w każdej kategorii. W kategorii esej znaleźli się Szymon Drobniak, Michał Herer, Maja Mozga-Górecka, Piotr Paziński i Kamil Piwowarski. W poezji nominowani są Darek Foks, Jakub Głuszak, Marcin Mokry, Laura Osińska oraz Krzysztof Pietrala.

W kategorii proza o nagrodę walczą Mateusz Górniak, Emilia Konwerska, Weronika Murek, Aleksandra Paduch i Maciej Sieńczyk. Z kolei w kategorii przekład na język polski nominowano Dorotę Jovankę Ćirlić, Małgorzatę Gralińską, Sebastiana Musielaka, Elżbietę Sobolewską oraz Kacpra Szpyrkę.

Każdy z laureatów otrzyma 50 tys. zł. Nagroda jest przyznawana w czterech kategoriach: proza, poezja, eseistyka oraz przekład na język polski. W tym roku oceniane są książki wydane po raz pierwszy w 2025 roku.

Gala odbędzie się w miejscu, które samo w sobie jest ważnym punktem kulturalnej mapy miasta. Teatr Muzyczny w Gdyni od lat jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych gdyńskich instytucji artystycznych, a jego Nowa Scena będzie w tym roku miejscem finału jednego z najważniejszych wydarzeń literackich w mieście.

Nie tylko nominowani. Literatura spotka się z muzyką, teatrem i sztuką

Miasto Słowa 2026 nie będzie festiwalem przeznaczonym wyłącznie dla osób śledzących rynek książki. Program został skonstruowany tak, aby literatura spotykała się z innymi dziedzinami kultury.

Dobrym przykładem jest zaplanowane na 28 sierpnia czytanie performatywne „Brudny wiersz” Ferreiry Gullara. Wydarzenie połączy poezję z muzyką, a za warstwę muzyczną odpowiadać będą Maciej Świniarski, Krzysztof Hadrych i Olo Walicki. Wieczór zakończy slam poetycki, który pozwoli spojrzeć na poezję z bardziej współczesnej i bezpośredniej perspektywy.

W programie znalazły się także wydarzenia, które wychodzą poza klasycznie rozumianą literaturę. „Wszystko jest filozofią” poświęcone będzie m.in. badaniom Syberii, pojawią się rozmowy o ekologii, współczesnym świecie, pamięci, polityce i społeczeństwie. Ważnym nurtem programu jest również cykl „Patrząc na Południe”, w ramach którego uczestnicy będą rozmawiać m.in. o Palestynie, Afganistanie, Kirgistanie oraz doświadczeniu podróży i migracji.

Tak skonstruowany program sprawia, że festiwal literacki w Gdyni staje się czymś więcej niż serią spotkań autorskich. To kilka dni rozmów o świecie, w którym literatura może być sposobem na jego opisywanie, interpretowanie, a czasem także kwestionowanie.

Wyświetl ten post na Instagramie

Post udostępniony przez Nagroda Literacka GDYNIA (@nagrodaliterackagdynia)

Gdynia czyta na różne sposoby

Tegoroczny festiwal dobrze wpisuje się w szerszy kulturalny program Gdyni. W mieście podczas wakacji można znaleźć wydarzenia związane nie tylko z literaturą, ale również teatrem, historią, sztuką i nowoczesnymi technologiami.

Dla osób zainteresowanych historią miasta ciekawym uzupełnieniem literackiego programu może być wystawa, na której przedwojenne miasto w skali 1:25 pozwala zobaczyć dawną Gdynię z zupełnie innej perspektywy. To interesujący kontekst dla festiwalu odbywającego się w roku stulecia miasta – szczególnie dla osób, które chcą spojrzeć na Gdynię nie tylko przez współczesną kulturę, ale także przez jej historię.

Kulturalny kalendarz miasta obejmuje także wydarzenia związane z nauką i technologią. Wśród nich znalazło się spotkanie poświęcone temu, jak satelity pomagają odnaleźć się na morzu, podczas którego uczestnicy będą mogli dowiedzieć się więcej o nawigacji, technologiach satelitarnych i bezpieczeństwie.

Miasto Słowa wpisuje się więc w znacznie szerszy obraz Gdyni jako miasta, w którym w jednym czasie można znaleźć literaturę, teatr, historię, sztukę i naukę. Właśnie ta różnorodność sprawia, że festiwal może zainteresować nie tylko stałych bywalców wydarzeń literackich.

Co wydarzy się po gali?

Festiwal Miasto Słowa nie zakończy się wraz z ogłoszeniem laureatów 21. Nagrody Literackiej GDYNIA. 30 sierpnia organizatorzy zaplanowali kolejny dzień spotkań, rozmów i wydarzeń, które pozwolą publiczności jeszcze raz przyjrzeć się książkom oraz twórcom obecnym podczas tegorocznej edycji. Będzie to również okazja do spotkania z autorami już po najważniejszym momencie konkursu.

Jednym z wydarzeń tego dnia będzie spotkanie z nagrodzonymi twórcami. Rozmowa po gali pozwoli nie tylko poznać ich pierwsze reakcje na otrzymane wyróżnienia, ale również wrócić do książek, które zdecydowały o przyznaniu tegorocznych nagród. Dla czytelników będzie to szansa, aby lepiej poznać autorów i dowiedzieć się więcej o ich pracy oraz inspiracjach.

W programie znalazły się również rozmowy poświęcone współczesnej literaturze i eseistyce. Publiczność będzie mogła uczestniczyć m.in. w spotkaniach wokół twórczości Aldony Kopkiewicz i Agaty Sikory. To propozycja dla osób, które chcą spojrzeć na literaturę nie tylko przez pryzmat fabuły czy poezji, ale również jako narzędzie opisywania rzeczywistości, historii i ludzkich doświadczeń.

Nie zabraknie także tematów wykraczających poza samą literaturę. Zaplanowano wydarzenie „Chcemy całego życia”, a także spotkanie poświęcone polskim badaczom i badaczkom Syberii. W programie ponownie pojawi się również cykl „Patrząc na Południe”, który pozwala spojrzeć na literaturę i kulturę przez doświadczenia różnych regionów świata. Dzięki temu ostatni dzień festiwalu zachowa jego charakterystyczny, interdyscyplinarny charakter.

Wieczorem uczestnicy będą mogli wziąć udział w rozmowie „Będziesz wrzeszczeć – historie polskich punków”, poświęconej historii polskiej sceny punkowej. Wydarzenie zamknie pięć dni spotkań, podczas których książka będzie punktem wyjścia do rozmów o kulturze, historii, społeczeństwie i współczesnym świecie. Miasto Słowa 2026 zakończy się więc nie tylko podsumowaniem konkursu, ale przede wszystkim kolejną porcją rozmów, które mogą zostać z uczestnikami festiwalu na długo po jego zakończeniu.

Festiwal Miasto Słowa 2026 – kiedy i gdzie?

Festiwal odbędzie się w Gdyni od 26 do 30 sierpnia 2026 roku. Większość wydarzeń zaplanowano w Muzeum Miasta Gdyni, część programu odbędzie się w Konsulacie Kultury, natomiast gala 21. Nagrody Literackiej GDYNIA – 29 sierpnia o godz. 18.00 – na Nowej Scenie Teatru Muzycznego im. Danuty Baduszkowej.

Dla osób zainteresowanych literaturą będzie to okazja do spotkania z nominowanymi autorami i tłumaczami, rozmów o książkach oraz uczestnictwa w wydarzeniach poświęconych poezji, prozie, esejowi i przekładowi. Dla pozostałych mieszkańców i gości Gdyni festiwal może być natomiast dobrym pretekstem, aby sprawdzić, jak współczesna literatura łączy się z tematami, które dotyczą miasta i jego mieszkańców.

Miasto Słowa 2026 potrwa pięć dni, ale jego najważniejszym wydarzeniem pozostanie gala Nagrody Literackiej GDYNIA. To właśnie tam poznamy czterech laureatów tegorocznej edycji konkursu.

Źródła:

Nagroda Literacka GDYNIA, „Festiwal Miasto Słowa 2026 i gala 21. Nagrody Literackiej GDYNIA”, dostęp: 12.08.2026.